Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanan gerekçede, Anayasa'da cumhurbaşkanı seçiminin özel hükümlerle düzenlendiği vurgusu yapılırken, cumhurbaşkanının uzlaşmayla seçilmesi gerektiği kaydedildi. Mahkeme'nin gerekçesinde seçimden sonra en önemli tartışmalardan biri olması beklenen Meclis Başkanı'nın seçimine de değinilerek, Meclis Başkanlığı seçimleriyle ilgili 367 şartının aranmasının gerekmediği belirtildi. Anayasa Mahkemesi, cumhurbaşkanı seçiminde 367 artı arayan kararının gerekçesini açıkladı. Mahkeme'nin gerekçisinde Anayasa'da cumhurbaşkanı seçiminin özel hükümlerle düzenlendiği belirtilirken, cumhurbaşkanlığı seçiminde uzlaşma arayışı sağlamak amacıyla söz konusu hükümlerin yer aldığı ve 367'nin gerekli olduğu ifade edildi. Mahkemenin gerekçeli kararında, Cumhurbaşkanı devletin başı olduğu ve bu sıfatla Türkiye Cumhuriyeti'ni ve Türk milletinin birliğini temsil ettiği belirtilerek, "Cumhurbaşkanına verilen görev ve yetkilerin niteliği ile anayasanın Cumhurbaşkanının statüsüne ilişkin diğer hükümleri bir bütün halinde incelendiğinde cumhurbaşkanının, ulusun önemli bir çoğunluğunu yansıtan temsilcilerin katılımı ve iradeleri ile seçilmesi yaklaşımının anayasada benimsenmiş olduğu görülmektedir. Bu düzenlemeler, cumhurbaşkanı seçiminde aranması gereken uzlaşının pozitif hukuksal dayanaklarını oluşturmaktadır" denildi. Gerekçeli kararla Cumhurbaşkanı seçimi sürecinde ilk iki oylamada uzlaşmanın sağlanması, "Cumhurbaşkanı Meclis üye tamsayısının üçte iki çoğunluğu ile seçilir" kuralının toplantı yeter sayısını da kapsamasıyla olanaklı olduğu belirtilerek, "Aksi halde üçüncü fıkradaki birinci ve ikinci oylamalar anlamsız hale geleceği ve üçüncü ve dördüncü oylamalarda üye tamsayısının salt çoğunluğu ile cumhurbaşkanı seçilebileceği için bir uzlaşmaya da gerek kalmayacaktır" denildi. Gerekçede, "Üçüncü ve dördüncü oylamalarda, Meclis'in adaylardan birini üye tamsayısının salt çoğunluğunun oyuyla seçebilme olanağı karşısında, Meclis'te salt çoğunluğa sahip parti ya da partiler, birinci ve ikinci oylamada üçte iki çoğunlukla aranan uzlaşmaya sıcak bakmayabilecektir. Bu durum anayasanın cumhurbaşkanı seçiminin uzlaşmaya dayanması amacıyla bağdaşmamaktadır" denildi. Gerekçeli kararda bugüne kadar seçilen cumhurbaşkanlarında üçte iki çoğunluğun aranmadığı eleştirilerine de yanıt verildi. Gerekçeli kararda, "Şimdiye kadar yapılan seçimlerde üçte iki çoğunluğun toplantı yetersayısı olarak düşünülmemiş ve aranmamış olması ve bu uygulamanın şimdiye kadar Anayasa Mahkemesinde bir iptal davasına konu yapılmamış bulunması, geçmişteki uygulamaların Anayasaya uygun olduğu hukuki sonucunu doğurmaz" denildi. Cumhurbaşkanlığı ilk tur oylaası sırasında Meclis Başkanı Bülent Arınç'ın toplantı yeter sayısını aramayarak kendi varsayımına göre hareket etmesinin de eleştirildiği gerekçeli kararda, "Anayasanın 102'nci maddesinde belirtilen özel toplantı yeter sayısına ulaşılıp ulaşılmadığını araştırmaması ve yoklama yapmayarak katılımı kesin bir şekilde belirlemekten kaçınması kabul edilemez. Çünkü bu, Meclis İçtüzüğünde Başkana tanınan yetkinin kötüye kullanılmasına imkan tanımak olur" denildi. Mahkeme'nin gerekçesinde seçimden sonra en önemli tartışmalardan biri olması beklenen Meclis Başkanı'nın seçimiyle ilgili görüş de yer aldı. Mahkemenin gerekçesinde Meclis Başkanlığı'yla ilgili seçim hükümlerinde toplantı yeter sayısıyla ilgili özel bir hüküm yer almadığına dikkat çekilerek, Meclis Başkanlığı seçimleriyle ilgili 367 şartının aranmasının gerekmediği belirtildi. Anayasa Mahkemesi kararına ret oyu veren Başkanvekili Haşim Kılıç ise ret oyunun gerekçesinde, seçimin başında üçte iki toplantı sayısını aramanın, 1961 Anayasası'nda sorun olmuş bir konuyu çözmek, kolaylaştırmak değil daha da ağırlaştırmak olduğunu belirterek, "1982 Anayasası'nı yapanların iradesi bu değildir. Cumhurbaşkanlığı seçimleri bundan sonra istenen toplantı yeter sayısıyla daha büyük sorunların kaynağı olmaya adaydır. Tam da bu noktada demokratik hayat, yerini, daha ağır kaoslara bırakmak gibi hiç de düşünülmeyen sonuçlara neden olabilecektir" dedi.
